Παραινέσεις

Τώρα πια δεν ενδείκνυται

Η προσφυγή στις παλιές φωτογραφίες

Η ζωή έχει τόσες μεταπτώσεις

Μην εισχωρείτε στην εποχή των ερώτων

Στα βίαια καλοκαίρια μην υποκύπτετε

Στη σαγήνη των παλαιών φωνών

Η κυτταρίνη διατηρεί χαμόγελα και στάσεις

Στο λυκαυγές του βίου μορφές ασάλευτες

Που σας κοιτούν νοσταλγικά στιγμές

Αυτάρκειας που έχουν πια λησμονηθεί

Πρόσωπα που φτερούγισαν από κοντά σας

Η κυτταρίνη αποκαλύπτει την απάτη

Του χρόνου μεγεθύνοντας τον άλλο χρόνο

Που παραμένει ακέραιος χωρίς τα ελάχιστα

Σημεία χαλασμού γι' αυτό μην ξεσκαλίζετε

Παλιές φωτογραφίες μην αποτολμάτε

Καμία σύγκριση που θ' αποβεί σε βάρος σας

Μη διαβάζετε αφιερώσεις αιωνίας φιλίας ή αγάπης

Μην βλέπετε γνωστούς σας καλοβαλμένους κι αρυτίδωτους

Λες και θα ξεκινήσουνε για το μεγάλο γλέντι

Αποφεύγετε κάθε σας περιπλάνηση σε φωτογραφίες παλιές

Μην ταράζετε τη μακάρια γαλήνη τους

Είναι σοφές και ξέρουν να εκδικούνται

Κλείτος Κύρου
από τη συλλογή Κλειδάριθμοι, 1963

Πηγή: Translatum, Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης

Η αγωγή των ονείρων

Πηγή: Dallas Public Library
Από το βιβλίο του Tristan Tzara. Parler Seul: Poéme.
Εικονογράφηση: Juan Miro

Τη μέρα κοιμούνται τα όνειρα
Τη νύχτα συνήθως ξυπνούν
Άνθη που ζούνε μόνο στο σκοτάδι
Μη γνωρίζοντας ποτέ το φως
Τότε παίρνουν άλλη μορφή
Άλλες διαστάσεις χρώματα
Μιας τρίτης ζωής
Που δεν καταχωρείται
Σε ημερολόγια τότε παίρνουν
Μια γεύση πικραμένης ζάχαρης

Τότε ακριβώς γεννιούνται
Αμέτρητα χλωμά παιδιά
Πτηνά
Και άγγελοι
Στον ουρανό

Κλείτος Κύρου
από τη συλλογή Κλειδάριθμοι, 1963

Πηγή: Translatum, Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης

Πύργος της Βαβέλ

Χρόνια αγωνίζεσαι χτίζοντας

Τα υλικά παράταιρα οι λέξεις
Τρύπιες χωρίς εμβέλεια
Πλήθος τα χάσματα των συνειρμών
Κι εσύ ένας αδιόρθωτος
Τελειομανής να σκέφτεσαι
Κάθε φορά την ιστορία
Του γνωστού εκείνου Πύργου

Κάποτε όμως ακούγονται
Κρότοι ανεξήγητοι
Και παράξενοι
Μες στο σκοτάδι
Πάνω σου απειλητικός
Ένας ουρανός μια υγρή
Οροφή ετοιμόρροπη

Είναι η ώρα που οι άγγελοι
Γυρίζουν στα σπίτια τους

Κλείτος Κύρου
από τη συλλογή Ο πρωθύστερος λόγος, 1996

Πηγή: Translatum, Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης

Η δύναμη των λέξεων

Τα πρωινά μεταμφιέζεται

Σε παραγγελιοδόχο

Σ' εξομολογητή

Σ' αιλουροειδές

Τα βράδια

Μεταμφιέζει τις λέξεις

Σε βόμβες βυθού

Σ' αερόλιθους

Κοιμάται ήρεμος

Πάνω σ' αναμμένα κάρβουνα

Κι ονειρεύεται δέντρα

Κλείτος Κύρου
από τη συλλογή Τα πουλιά και η αφύπνιση, 1987
ενότητα Α'

Πηγή: Translatum, Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης

Κουρί

Περπατούσαμε κι έλεγε η καλή μου φίλη στο πλευρό μου

Ξέρεις με δέρνει σκληρά η νοσταλγία του παλιού καιρού

Αγρυπνώ τις κατάλευκες βραδιές και θυμούμαι... θυμούμαι

Οι ματιές της γυάλιζαν γιατί η φίλη θυμούνταν

Κι η φωνή της ηδονίζονταν γιατί η φίλη αναπολούσε

Είν' η νοσταλγία κάτι τ' αναπόφευκτο απάντησα

Νοσταλγούμε για πευκοβέλονα για λικνιστικά βαδίσματα

Για χέρια αβρά για ηλιαχτίδες...

Περπατούσαμε κι ανοίγαμε θαρρετά το δρόμο

με τ' άρβυλά μας

Κάνοντας τα στάχυα να σφαδάζουν

Μερικά πιο τολμηρά μας χάιδευαν το πρόσωπο

Κι ο ήλιος ασωτεύονταν σε ταλαντέματα

σπασμένης ζυγαριάς

Μικρή παιδούλα είχα κοτσίδες και κοκκινίζαν

τα μάγουλα

Κι είχα ένα πλεχτό φουστάνι που το καλοκαίρι

τ' άλλαζα μ' ένα θαλασσί

Κι ήμασταν αγόρια και κορίτσια κοντά στην ακρογιαλιά

Και σμίγαν τ' άσπρα βότσαλα με τις επιθυμίες μας

Χασμουριόμασταν στην πανσέληνο γιατί ακόμα

δεν μας είχε μιλήσει

Μονάχα οι πιο μεγάλοι αποτραβιόντανε

για να ρεμβάσουν

Πράγματα που δεν πολυκαταλαβαίναμε

Σιγοτραγουδούσα Αγαπώ μια γυναίκα...

Κι ο σκοπός πνίγονταν στο κελάδημα

της γειτονικής φωνής

Τα βράδια κοιμούμασταν όλοι μαζί

Και γελούσαμε στο σκάσιμο της μέρας

Κι η μεγάλη αδελφή ήταν τόσο μελαγχολική

Ανοίξαμε το συρτάρι της και νεμηθήκαμε τα γράμματά της

Ανήσυχος ύπνος ατροφικά όνειρα Ιούλιος Αύγουστος

Παρθένα αμμουδιά κι οι κρωγμοί των γλάρων

Κι ένα βράδυ ξαγρύπνησε ο καλός ξάδελφος

Με τη ματιά βυθισμένη στο ρολόι

Και με ξύπνησε την αυγή για ψάρεμα

Κάποτε ήταν παιδούλα ήμασταν όλοι παιδιά

Τι σημασία

Πλάι μου τώρα πορεύονταν μια τέλεια γυναίκα

Με ρυθμικούς κυματισμούς

Κι εγώ εξακολουθούσα να τραυματίζω τον ίδιο σκοπό

Αγαπώ μια γυν...

Κλείτος Κύρου
από τη συλλογή Αναζήτηση, 1949

Πηγή: Translatum, Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης

Η κρύπτη

Οι μεγάλες προγραφές

Η καθημερινή δήωση της ελευθερίας

Οι όγκοι παραισθήσεων και θορύβων

Σημεία καθοριστικά ενός τρόπου

Ζωής που επιζητείς

Και δεν μπορείς να ζήσεις

Μετατοπίζονται στην αθέατη πλευρά

Της μνήμης όταν καταδύεσαι

Πλησίστιος

Στη δροσερή φωτιά της κρύπτης

Κλείτος Κύρου
από τη συλλογή Τα πουλιά και η αφύπνιση, 1987
ενότητα Α'

Πηγή: Translatum, Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης

Η ποίηση

Ένας πυρετός στο αίμα μια θηλιά στο λαιμό μηνίγγια

που βροντοχτυπούν φωνές που σε προστάζουν κρύψου

σ' ακούν τα θηλυκά φωνήεντα να στριγκλίζουν στο

σκοτάδι διάττοντες ν' αργοπεθαίνουν χρώματα να

στροβιλίζουν κι η διάγνωση κατηγορηματική ΕΝΑ

ΠΟΙΗΜΑ ΓΕΝΝΙΕΤΑΙ λέξεις διάφανες να συνωθούνται

μέσα σου συνταιριάζονται πλέουν σε μια θάλασσα

φωτός φωτιάς ποτισμένες στο αίμα της καρδιάς σου

καταγράφουν περιγράφουν κι ο Ποιητής η μόνη

αληθινή αυθόρμητη γνήσια φωνή

Σ' έναν κόσμο συναλλαγών η Ποίηση δε συναλλάσσεται

Σ' έναν κόσμο φθοράς η Ποίηση παραμένει άφθαρτη

Είναι μια αρρώστια που σε σιγοκαίει όπως ο έρωτας και

η θέρμη Συμπτώματα: συμπεριφορά παιδιού καθαρό

μυαλό και μάτι που τρυπάει σκοτάδια και καπνούς

Όπου Ποίηση και αλήθεια Φάρμακο για τη μοναξιά

και τους πόνους της καρδιάς Δε χρειάζεται φίλτρο

Χρήση εσωτερική Και προπαντός υπόθεση προσωπική

Μέσα σε πλήθη τυμβωρύχων φαρισαίων κι επιτήδειων

κάτω απ' τους όγκους μολυσμένου περιβάλλοντος πίσω

και πέρα και πάνω απ' τον ηλιοβόρο χρόνο πάντοτε

θα ξεπροβάλλει η Ποίηση για την πιο μεγάλη αναμέτρηση

του ανθρώπου

Κλείτος Κύρου
Από τη συλλογή Τα πουλιά και η αφύπνιση, 1987

Η εποχή των σπηλαίων

Σπίτια στην Άνω Πόλη του Ντίνου Παπασπύρου

Ξαφνικά διαπιστώνεις πως απόμεινες μόνος

Απαριθμείς τους φίλους σου πόσοι πεθάναν

Πόσοι αποτραβηγμένοι στα σπίτια τους άλλοι

Χαμένοι στην καθημερινή τύρβη πιασμένοι

Στη μέγγενη σηκώνουν τα χέρια νιώθεις πια

Την ανάγκη να ξαναπροσφύγεις στην ποίηση

Που απαρνήθηκες πριν τόσα χρόνια να σε δονήσει

Πάλι το γνώριμο σπαρτάρισμα των λέξεων μέσα

Στο αίμα σου πριν ξεχυθούν για το παιχνίδι

Των συναρμολογήσεων τώρα που βρίσκεσαι

Πάνω κι έξω απ' τα πάθη τώρα που οι πόλεις

Γίνονται κάθε μέρα όλο και πιο απάνθρωπες

Άγρια θηρία κυκλοφορούν στους δρόμους ο αέρας

Σάπιος τρέχεις κυνηγημένος για το σπίτι

Εκεί κλείνεις πόρτες κλείνεις παράθυρα κλείνεις

Τ' αυτιά και το στόμα σου φοράς την προβιά

Και στρώνεσαι όλη νύχτα στο παιχνίδι της μνήμης

Κλείτος Κύρου
από τη συγκεντρωτική έκδοση Οι κατασκευές 1949-1979, 1980

Κραυγές της νύχτας 15

Μιλώ με σπασμένη φωνή δεν εκλιπαρώ

Το οίκτο σας μέσα μου μιλούν χιλιάδες στόματα

Που κάποτε φώναζαν οργισμένα στον ήλιο

Μια γενιά που έψελνε τα δικαιώματά της

Κουνώντας λάβαρα πανηγυριού σειώντας σπαθιά

Γράφοντας στίχους εξαίσιους μιας πρώτης νεότητας

Ποτίζοντας τα σπαρτά με περίσσιο αίμα

Μικρά παιδιά που αφέθηκαν στο έλεος τ' ουρανού

Η γενιά μου ήταν μια αστραπή που πνίγηκε

Η βροντή της η γενιά μου καταδιώχτηκε

Σα ληστής σύρθηκε στο συρματόπλεγμα

Μοίρασε σαν αντίδωρο τη ζωή και το θάνατο

Οι άνθρωποι της γενιάς μου δεν πεθαίναν

Στα νοσοκομεία κραυγάζαν έξαλλοι στα εκτελεστικά

Αποσπάσματα τα χέρια τους ήταν μαγνήτες

Τρώγαν πικρό ψωμί καπνίζαν εφημερίδες

Ζητώντας ευλαβικά μια θέση σ' αυτή τη γη

Όπου κι αν στάθηκαν οι σκιές τους ριζώναν

Άδικα προσπαθείτε δε θα ξεριζωθούν ποτέ

Θα προβάλλουν μπροστά στα τρομαγμένα σας μάτια

Τώρα τα καταλάβαμε όλα καταλάβαμε

Τη δύναμή μας και για τούτο μιλώ

Με σπασμένη φωνή που κλαίει

Κάθε φορά στη θύμησή τους

Κλείτος Κύρου
από τη συλλογή Κραυγές της νύχτας, 1960